• FA EN
  • تـمـاس بـا مـا
  • صفحه اصلی

نور طبیعی 1395/4/26

نور طبیعی

در پروژه های طراحی داخلی، کیفیت نور طبیعی به صورت عمومی و فارغ از تعامل با ایده مفهومی طرح مورد ملاحظه قرار می گیرد. تنظیم میزان نور طبیعی، ورود و یا مسدود نمودن مسیر آن، از موثرترین راهبردهای طراحی است. نور یک جزء قدرتمند از محیط است که در گزایش های ذاتی افراد، موجب انگیزش واکنش هایی احساسی و شهودی می شود. هماهنگی میان فضاها و تنظیم توالی آنها برای دستیابی به یک اتاق روشن، به منظور روشن کردن ذهن کاربران فضا است چنان که مطالعات نشان می دهد روشنایی طبیعی، بهره وری در محیط های کاری و آموزشی را افزایش می دهد. ورای کاری و حس شاعرانه ناشی از نور طبیعی، یک طرح موفق نیازمند کاربرد دقیق و هوشمندانه نور است به نحویکه موجب خیرگی، ایجاد سطوح روشن آزاردهنده و تولید گرما نشود.

 

شرایط محیطی

برای طرح یک خلق بهینه با نور طبیعی، طراح باید از جهت گیری اتاق ها برای دریافت نور خورشید و برای خلق شکل گیری به محیط خارجی مجاور هر فضا، آگاهی کافی داشته باشد؛ برای مثال، یک اتاق با پنجره های رو به جنوب {در نیمکره شمالی- م.} ممکن است از سایه یک درخت برگ ریز برای کاهش نور و پالایه (filter) نور خورشید بهره ببرد که میزان نور عبوری از آن در فصل های مختلف سال، متفاوت باشد؛ به طور مشابه ممکن است یک اتاق با پنجره های رو به شمال، دیوار یا عناصری در چشم انداز خود داشته باشد که نور دریافتی از جنوب را به درون اتاق انعکاس دهد.

 

جهت گیری خورشید و عملکرد آن

فعالیت های جاری در یک فضا تعیین می کند که کدام جهت از نور طبیعی مورد نیاز است. اتاق های رو به جنوب با بهترین جهت گیری، برای اغلب فعالیت ها مناسب هستند زیرا سازگارترین نور را در طول یک روز دریافت می کنند. در مقابل اتاقی با پنجره رو به شمال تنها نورهای پراکنده را می پذیرد که آن را به موقعیتی مطلوب برای کارگاه های هنری بدل می کنند؛ همچنین اتاق رو به شمال موقعیت مناسبی برای رایانه ها است زیرا میزان انعکاس بر روی نمایشگرها به حداقل می رسد اما اگر اتاق رایانه ها در جبهه جنوبی قرار گرفت، به عنوان بخش مهمی از ایده مفهومی در طراحی فضا، باید تمهیداتی برای بازشوها در نظر گرفته شود. بازشوهای رو به غرب، نور خورشید را با زاویه ای بسیار پایین نسبت به افق دریافت می کنند که فضای مناسبی را برای نهارخوری و پذیرایی فراهم می کند اما لازم است تمهیدات لازم برای پنجره ها لحاظ شود تا از شدت نفوذ نور مستقیم غروب به درون فضا کاسته شود. بازشوهای رو به شرق که پرتوهای بامدادی را می پذیرند، موقعیتی مناسب برای صبحانه خوری در خانه و یا قهوه خوری در یک محیط کاری ایجاد می کنند. جهت گیری بازشوی اتاق خوب نیز تمهیدات ویژه ای را برای پنجره ها خصوصا پنجره های غربی می طلبد.

 

نور فصلی

ارتفاع خورشید همواره در حال تغییر است، زمستان به کمترین زاویه و تابستان به بالاترین زاویه نسبت به افق می رسد چنان که هنگام زمستان نور روز و گرمای بیشتری به درون فضا نفوذ می کند. در بهترین حالت، طراح باید تابش آفتاب به درون فضا را در طول دوره یک ساله مورد مشاهده قرار دهد و میزان آفتاب و سایه را در زمان های صبح، ظهر و غروب، هم زمان با تغییر موقعیت فصلی آن، مورد توجه قرار دهد تا در اثر این مشاهدات، نور طبیعی ناشی از حرکت خورشید در هر موقعیت زمانی و مکانی در طول سال پیش بینی گردد.

 

شکل بندی بازشوها

ابعاد و شکل بازشوها در دیوار و سقف، مشخصات نور طبیعی فضا را تعیین می کند. پنجره ها ساده ترین راه ورود نور خورشید به فضا هستندکه اندازه و شکل آنها موجب ایجاد تاثیرهای متفاوتی می شود. علاوه بر نوری که از شیشه عبور می کند، نور انعکاسی از چهارچوب پنجره هم در سطح نوری و کیفیت کلی نور اتاق موثر است؛ همچنین تضاد نوری میان روزنه پنجره و سطح پیرامونی آن باید به دقتمورد ملاحظه قرار گیرد؛ برای مثال، یک اتاق رو به جنوب با پنجره ای وسیع و مشبک، یک تضاد غیر قابل قبول خواهد بود در حالی که همان فضا با یک بازشو گسترده از شیشه، نوری هماهنگ تر و با توزیع یکنواخت تر خواهد داشت.

نورگیرهای سقفی راه دیگر ورود نور طبیعی به فضا هستند. شکل کلی سطح هموار زیر سقف یا طاق هاس منحنی برای تنظیم میزان نفوذ نور به فضا بسیار مهم است چرا که ممکن استموجب تولید گرمای نامطلوب، رنگ رفتگی تدریجی فرشینه ها، روکش مبلمان و آثار هنری شود. فضاهای دارای نورگیر سقفی و روشنایی زیاد، بر اساس انعکاس نور از زیر سقف و نورگیرهای کنج عمل می کنند که بر نورگیرهای مستقیم رو به آسمان برتری دارند.

 

تنظیم نور

نور طبیعی به سه روش تنظیم می شود: افزودن تمهیداتی همچون کرکره ها، پرده ها و سایبان ها، استفاده از برخی انواع شیشه؛ شکل بندی بازشوها. در فناوری های نوین، شیشه را به نحوی مورد پردازش قرار می دهند که به عنوان یک سیستم پالاینده نور عمل کند؛ همچنین پوشش هایی برای شیشه در نظر گرفته می شود تا با نور وارد شده به فضا، خصوصا پرتوهای ماورای بنفش را پالایش و کاهش دهد. علاوه بر آن، موقعیت و نوع طراحی یک روزن به شدت بر کیفیت نوری فضا تاثیر می گذارد؛ پنجره هایی که در سطح سقف یا دیوار اتاق قرار می گیرند، با افزایش سطح روشنی و کاهش تضاد نوری، تمام سطح جداره ها، نور انعکاس یافته به درون اتاق و سایه اندازی روی جداره هاافزایش می یابد که برای افزایش نور انعکاسی فضای داخلی، اغلب این چهار چوب ها مایل می شوند.

 

ترکیب عناصر طراحی

طراحی با نور طبیعی نیازمند ترکیب دقیق آن با دیگر عناصر طراحی است. اگر جهت گیری اتاق و بازشوهای آن، موجب تضاد در سطوح روشنایی شود، روشنایی اتاق باید به دقت با نور مصنوعی متعادل شود. همچنین پالت رنگی هم باید با کیفیت نور طبیعی اتاق هماهنگ شوند؛ در اتاق هایی با نور طبیعی مستقیم که در طول زمان تغییر می کند، پالت خنثی مناسب تر است اما اتاق هایی که از روشنایی یا نور پراکنده شمال برخوردارند، رنگ های بیشتری نیاز دارند که نمودهای آن در معماری بومی نیز به چشم می خورد؛ برای مثال معماری سنتی اسکاندیناوی به شدت رنگی است در حالی که خانه های سنتی یونان و اسپانیا به رنگ سفید هستند.



Designed by NoadStudioDigital Marketing Services

ثبت ایمیل

برای دریافت خبرنامه ایمیل خود را وارد نمایید


درخـواسـت پـشـتـیـبـانـی

  • نام
  • نام خانوادگی
  • تلفن
  • تلفن همراه
  • ایمیل
  • متن درخواست